Bạn có từng ghen tỵ vì người thân sống tốt hơn mình không ?
Nói thật, tôi đã từng ghen tị rất nhiều.
Chị gái tôi học hết cấp ba thì đi làm. Năm đó chị đỗ cao đẳng, nhưng vì nhà nghèo nên không học tiếp mà ra ngoài kiếm tiền. Còn tôi được học đại học hệ chính quy, học hết bốn năm rồi tốt nghiệp.
Trong suốt quãng thời gian tôi học đại học, mỗi khi hết tiền sinh hoạt, tôi lại hỏi chị xin tiền. Nhà tôi nghèo, tôi biết mẹ không có tiền. Khi ấy tôi đâu biết rằng số tiền chị đưa cho tôi là chị phải đi vay bạn bè mới có được.
Sau khi tốt nghiệp, tôi lên thành phố làm việc, ở nhờ phòng trọ của chị. Chị thuê một căn phòng nhỏ trên tầng thượng ở khu làng trong phố vì giá rẻ. Ai từng sống trong nhà trọ giá rẻ đều biết mùa hè ở đây dài và nóng khủng khiếp. Mỗi lần mở cửa bước vào phòng giống như chui vào lò hấp, phải bật điều hòa chờ một lúc mới dám vào phòng.
Chị không có bằng cấp nên công việc lương cũng thấp, một tháng thu nhập chỉ khoảng 12 triệu. Trừ tiền thuê nhà và ăn uống thì chẳng còn bao nhiêu, cuộc sống rất chật vật.
Lúc tôi đến chỗ chị trong người chỉ có hơn 1 triệu, sống cùng chị, chị vẫn cho tôi tiền tiêu. Tôi ôm đầy nhiệt huyết bắt đầu nộp CV tìm việc, mơ về cuộc sống của một nữ nhân viên văn phòng thành đạt như trên phim truyền hình.
Nhưng tìm suốt một tuần vẫn không có công việc nào như ý, tôi bắt đầu lo lắng và sợ phỏng vấn. Mỗi lần đi phỏng vấn, tôi căng thẳng đến mức giọng run lên. Tôi chưa từng một mình đối diện với môi trường xa lạ và những con người xa lạ như thế, nên vừa sợ vừa áp lực.
Nửa tháng trôi qua vẫn chưa tìm được việc, tôi vừa hoang mang vừa thất vọng. Chị động viên tôi, nhưng tôi chẳng nghe lọt tai chữ nào. Sự khó chịu hiện rõ trên mặt. Chủ yếu là vì sự chênh lệnh tâm lý quá lớn. Trong lòng tôi còn nghĩ: “Mình là sinh viên đại học, cần gì một người chỉ học hết cấp ba dạy đời?”
Sau đó tôi vào làm ở một xưởng nhỏ mới thành lập nằm rất xa trung tâm. Vì những công ty trước đều từ chối tôi, chỉ có ông chủ này nhận tôi vào. Lương 8 triệu.
Không còn cách nào khác, trước tiên phải sống đã. Có những công ty nằm trong các tòa nhà cao tầng sáng choang, đúng kiểu môi trường công sở sang trọng trên phim. Nhưng tôi thậm chí còn không có dũng khí bước vào phỏng vấn. Tôi hèn nhát như vậy đấy.
Rồi tôi bắt đầu đi làm. Tôi làm kinh doanh, nhưng suốt bốn tháng không chốt được đơn nào. Tôi lại bắt đầu lo lắng. Chị lại khuyên tôi rằng làm sales phải biết kiên trì, phải chịu được áp lực. Nhưng tôi vẫn không nghe. Sống chung càng lâu, mâu thuẫn giữa chúng tôi càng nhiều.
Nửa năm không có lấy một đơn, tôi cảm thấy có lỗi với sếp. Đúng lúc sắp tới kỳ về trường bảo vệ luận văn nên tôi nghỉ việc luôn. Tôi nghĩ mình đã có kinh nghiệm rồi, tìm việc chắc sẽ dễ hơn. Đợi đến khi tìm việc lại chắc sẽ dễ dàng hơn rất nhiều, mới đầu tôi tìm công việc bị các công ty từ chối là do không có kinh nghiệm.
Nhưng sau khi bảo vệ luận văn xong quay lại thành phố nơi chị sống, tôi vẫn sợ phỏng vấn như cũ. Dù đã học thuộc những “mẹo trả lời phỏng vấn” trên mạng, nhưng đến lúc thật sự ngồi trước nhà tuyển dụng, đầu óc tôi trống rỗng hoàn toàn.
Sau đó tôi vào một công ty nhỏ khác, nhìn có vẻ quy củ hơn, môi trường làm việc cũng tốt hơn trước.
Có việc rồi, nhưng càng sống lâu với chị, mâu thuẫn càng sâu. Mỗi tối tan làm về gần như chúng tôi chẳng nói chuyện với nhau. May mà chị chưa từng đuổi tôi đi, nhờ vậy tôi tiết kiệm được tiền thuê nhà và điện nước. Khi ấy tôi còn nghĩ rất vô lý rằng chúng tôi là người một nhà, chị trả tiền nhà là chuyện đương nhiên, vì chị cũng ở đó mà.
Tôi là kiểu người rất khó chịu lại dễ xúc động, chỉ cần không vừa ý là lập tức lộ thái độ, đặc biệt với người thân quen. Có lẽ vì quá hiểu tính nhau nên chẳng còn giữ ý nữa. Ngược lại với người mới quen, tôi luôn rất lịch sự.
Năm 2017, tôi đi làm hơn một năm nhưng công việc vẫn không khá lên bao nhiêu, lương khoảng 12 triệu. Tôi lại là người không có chí tiến thủ lớn lao, cảm thấy đủ sống là được. Hết tiền cũng không sợ, vì nghĩ tháng sau đi làm sẽ lại có lương.
Nhưng chị tôi đi làm ngày càng về muộn. Ban đầu là mười giờ tối, sau đó mười hai giờ, một giờ sáng mới về đến phòng trọ.
Tôi không hiểu công việc gì mà phải làm tới khuya như thế.
Trong đầu tôi bắt đầu xuất hiện những suy nghĩ tồi tệ, nghĩ tới những nghề phải đánh đổi nhan sắc. Tôi bóng gió hỏi chị làm nghề gì mà về muộn như vậy, đừng có lạc đường. Tôi không nhớ chị đã trả lời thế nào, chỉ nhớ đó là một cuộc nói chuyện chẳng vui vẻ gì.
Sau này vì tiện đi làm nên chị chuyển đi nơi khác gần công ty hơn. Tôi lần đầu tiên sống một mình. Dù đã ở căn phòng đó gần hai năm, nhưng khi chỉ còn một mình tôi vẫn thấy sợ hãi. Không còn cách nào khác, tôi buộc phải tập quen.
Sau khi chị chuyển đi, chúng tôi rất ít liên lạc, chỉ lúc về quê mới gặp nhau. Những oán giận tích tụ khi sống chung quá sâu. Tôi lại là kiểu người một khi cãi nhau sẽ không chủ động làm lành, ghét là thể hiện ra mặt, rõ ràng đến mức khiến đối phương biết tôi không muốn nói chuyện nữa.
Vì không có tiền nên mỗi dịp lễ tôi đều về quê. Chị tôi cũng vậy. Nhưng có một năm, chị đi du lịch địa phương khác vào dịp Quốc khánh. Chị kể tiền khách sạn hơn 4 triệu một đêm vì dịp lễ giá tăng cao.
Nghe vậy, trong lòng tôi lại mất cân bằng. Tại sao chị có thể đi du lịch? Tại sao không dùng số tiền đó để cải thiện cuộc sống gia đình? Chúng tôi là người một nhà mà. Cả nhà đều sống khổ, tại sao chỉ mình chị sống tốt hơn? Thật không công bằng. Sự ghen tị trong tôi lại nổi lên.
Tết năm đó về quê, chị đi bốt cao cổ phối váy ngắn, ăn mặc rất thời thượng. Là kiểu tôi thích nhưng không dám mặc. Từ nhỏ tới lớn, gia đình tôi chưa từng có khái niệm ăn diện. Mọi người chỉ bận kiếm tiền sống qua ngày, không có tiền cho những thứ ngoài cơm áo.
Chỉ cần ăn mặc đẹp hơn một chút cũng thấy có lỗi. Tôi rất sợ ánh mắt của người quen. Dù là ánh mắt thiện chí hay dò xét cũng khiến tôi thấy không thoải mái, không dám ngẩng đầu. Cho đến tận bây giờ, mỗi lần về quê tôi vẫn chỉ mặc áo phông với quần dài, chẳng khác gì thời còn đi học. Tôi nghĩ nhiều người lớn lên trong gia đình nghèo đều có cảm giác như vậy.
Năm 2018, nhà tôi sửa nhà cần rất nhiều tiền. Ba chị em thống nhất mỗi tháng mỗi người gửi ít nhất 4 triệu vào tài khoản của bố để xây nhà. Ban đầu ai cũng gửi đều đặn. Nhưng sau này tôi cãi nhau với anh trai - giờ tôi cũng không nhớ vì chuyện gì - nên nhân đó tôi không gửi tiền nữa. Mọi người cũng chẳng trách móc hay ép buộc tôi.
Ngôi nhà mới xây ba tầng, bên trong cũng sửa sang xong xuôi. Bố mẹ tôi cuối cùng cũng thở phào nhẹ nhõm. Trước đó cả nhà sống trong căn nhà gạch cũ kỹ từ thập niên 80–90.
Sau này mẹ kể riêng tiền nội thất đã hơn 400 triệu, còn vay nợ rất nhiều. Tiền tôi góp chưa tới 40 triệu. Chị tôi chắc góp 200tr, là người bỏ ra nhiều nhất trong ba anh chị em. Sau đó anh trai kết hôn, chị cũng đưa thêm 200tr để lo cưới hỏi. Còn tôi chỉ góp được 30 tr.
Thật sự lúc ấy tôi không có tiền, số đó là vừa lĩnh lương cộng thêm ít hoa hồng mới đủ. May mắn là chuyện trong nhà hầu như không cần tôi phải lo nghĩ quá nhiều. Mọi người đều tự xoay xở được.
Có lẽ vì vậy mà tôi không có áp lực, cũng chẳng có động lực phấn đấu. Đi làm nhiều năm mà chẳng có nổi khoản tiết kiệm nào. Nếu thất nghiệp chắc chỉ có nước chết đói.
Có một năm Quốc khánh, cả nhà đi dạo phố. Đi ngang một tiệm vàng, chị dẫn bố mẹ vào xem trang sức. Tôi đứng bên cạnh chờ đến phát chán, trong lòng rất khó chịu. Một sợi dây chuyền cũng hơn chục triệu, là nơi bình thường tôi còn chẳng dám bước vào. Trong túi chưa chắc có nổi 3 tr, tôi rất biết thân biết phận. Cuối cùng bố mẹ mỗi người mua một sợi dây chuyền, tổng cộng hơn 50 tr. Đó là con số tôi chưa từng dám nghĩ tới.
Khoảnh khắc ấy tôi mới nhận ra: khi trưởng thành, mỗi người đều là một cá thể độc lập, không còn là những đứa trẻ sống phụ thuộc vào bố mẹ nữa. Sự “công bằng” kiểu trẻ con ngày bé không còn tồn tại. Đó cũng chính là nguồn gốc của sự mất cân bằng trong lòng tôi. Chính vì không hiểu điều ấy nên tôi mới không thể chấp nhận khoảng cách giữa chị em với nhau.
Từ lúc bước ra xã hội kiếm tiền, mỗi người đều phải tự chịu trách nhiệm cho cuộc đời mình. Hồi nhỏ mọi anh chị em có cuộc sống giống nhau là vì bố mẹ tạo ra điều đó. Chỉ là tôi mất rất nhiều năm mới hiểu được.
Sau khi hiểu ra, tôi mới dần điều chỉnh tâm lý của mình. Tôi không còn cảm giác đối kháng nữa. Thậm chí còn hy vọng anh chị mình luôn kiếm được thật nhiều tiền. Dù họ không cho tôi tiêu, ít nhất bố mẹ cũng được sống tốt hơn, gánh nặng của tôi cũng nhẹ đi phần nào.
Suốt hơn hai mươi năm đi học, thật ra tôi đã tiêu không ít tiền của anh chị, những đồng tiền họ vất vả kiếm được. Trước đây họ kiếm ít tiền, tôi vẫn được hưởng. Sau này họ kiếm nhiều hơn, trong suy nghĩ tôi luôn cảm thấy điều đó chỉ có thể nhiều thêm chứ không ít đi, bởi sâu trong lòng, tôi vẫn luôn nghĩ:
“Chúng tôi là người một nhà.”
Cuối năm 2019, covid bùng phát, rất nhiều nơi bị hạn chế đi khỏi khu vực. Đúng dịp Tết, cả nhà đều ở quê. Đến mùng bảy, chị tôi nhất quyết quay lại thành phố đi làm. Mẹ nói bên ngoài nguy hiểm, bảo chị xin nghỉ thêm vài hôm, đợi ổn hơn rồi đi. Nhưng chị vẫn kiên quyết lên đường. Không còn cách nào khác, cả nhà chỉ có thể đưa chị ra bến xe rồi dặn đi dặn lại phải chú ý an toàn, nhớ báo bình an.
Còn tôi thì khác. Công ty chủ động bảo chúng tôi chưa cần đi làm sớm, cứ ở nhà thêm. Đầu năm 2020, tôi ở nhà chơi hơn một tháng. Chị thì thỉnh thoảng cập nhật tình hình trong nhóm gia đình.
Khoảng sau rằm tháng Giêng, tôi cũng quay lại thành phố chỗ chị đi làm. Cuộc sống dường như không thay đổi nhiều, chỉ là việc đi lại bất tiện hơn trước. Có một hôm chị gọi điện cho tôi, nói người không khỏe, hỏi tôi có thể tới công ty đón chị về không.
Tôi xin nghỉ rồi qua đón. Thấy chị xuống lầu với dáng vẻ mệt mỏi bệnh tật, tôi hỏi có cần đi bệnh viện không. Chị nói không cần, về nghỉ là được, phòng trọ có thuốc rồi, bệnh cũ thôi. Tôi cũng không hỏi thêm, rồi đưa chị về nhà.
Tôi không biết người khác chăm sóc người bệnh thế nào. Hôm ấy chị nằm ngủ, còn tôi ngồi cạnh chơi điện thoại. Nếu chị không nhờ giúp gì thì tôi cũng không chủ động hỏi han. Hai chị em cả ngày không nói với nhau câu nào. Ngoài chút quan hệ huyết thống, chúng tôi gần như giống hai người xa lạ. Tôi cũng không biết phải xử lý kiểu quan hệ đó ra sao. Từ nhỏ chẳng ai dạy tôi cách giải quyết xung đột hay duy trì tình cảm giữa người với người.
Năm 2020 tôi đổi công ty mới. Chỉ vì những đồng nghiệp thân thiết ở công ty cũ nghỉ hết nên tôi thấy chán và cũng nghỉ theo. Nghĩ lại thấy lý do thật trẻ con. Người khác nghỉ việc vì lương thấp hay đãi ngộ không tốt, còn tôi chỉ vì một suy nghĩ bốc đồng như vậy.
Đáng tiếc là công ty mới cũng chẳng khá hơn. Gần một năm mà công việc không có tiến triển gì, tôi bắt đầu có áp lực, có lúc rất lo âu. Tôi nghĩ tới chuyện nghỉ việc để tìm công ty tốt hơn.
Nhưng tôi lại sợ phỏng vấn. Mỗi lần nghĩ tới việc phải đối diện với nhà tuyển dụng là tôi căng thẳng. Tôi không biết phải nói gì, cũng không biết trả lời thế nào để họ hài lòng. Cứ như vậy, một bên muốn đổi việc, một bên lại sợ hãi, giằng co mãi khiến tôi chẳng thể quyết định.
Còn chị tôi thì năm đó nghỉ việc. Tôi cũng không biết lý do. Sau khi nghỉ, chị không tìm việc ngay mà đi du lịch. Lại là thứ gọi là “cuộc sống lý tưởng” ấy. Tôi cũng muốn đi ngắm thế giới, nhưng thế giới dường như ở rất xa tôi.
Tôi không biết chị đi bao lâu, khi nào mới bắt đầu tìm việc lại. Nhưng tôi rất may vì có một khách hàng chậm thanh toán tiền hàng. Ban đầu tôi định nhận xong khoản hoa hồng hơn 50tr rồi nghỉ việc, nhưng vì chờ số tiền đó mà tôi ở lại công ty hơn một năm. Lúc ấy dịch covid ngày càng nghiêm trọng, tìm việc khó hơn nhiều. Tôi lại thấy may vì mình chưa nghỉ. Dù lương không cao nhưng ít nhất còn có cuộc sống ổn định.
Cũng bắt đầu từ năm 2022, công việc của tôi bắt đầu khởi sắc hơn một chút, thu nhập cũng cao hơn trước. Nhưng cuộc sống vẫn chật vật. Mỗi khi có chút tiền, tôi lại tiêu xài bù đắp, mua đủ thứ, đặc biệt là quần áo. Dù nhiều món chẳng mặc mấy lần, nhưng cứ thích là mua.
Chị tôi sau đó tìm được công việc sales mới, nhưng đến tận năm 2026 vẫn không có nhiều khởi sắc. Chị đổi vài công ty, số tiền tích cóp trước đây gần như đều dùng cho gia đình nên giờ cũng chẳng còn bao nhiêu tiết kiệm.
Năm 2023, anh trai tôi bắt đầu khởi nghiệp làm ăn nhỏ. Chị bảo tôi góp chút tiền hỗ trợ anh, nếu anh làm được thì cuộc sống cũng đỡ khó khăn hơn.
Trước sau tôi đưa anh khoảng 50tr. Chị chắc chắn còn đưa nhiều hơn. Mỗi khi thiếu tiền, anh trai cũng thường tìm chị hơn, có lẽ vì nghĩ chị vẫn kiếm được nhiều như trước. Anh biết tôi chẳng có bao nhiêu tiền.
Có lẽ do tuổi tác lớn dần, tôi cũng ngoài ba mươi rồi, nhận thức thay đổi nhiều hơn. Những chuyện trước kia không hiểu giờ cũng dần nghĩ thông. Tôi bắt đầu thử đặt mình vào vị trí của người khác. Khi nói chuyện với chị, cảm giác đối kháng không còn mạnh như trước nữa. Hai chị em cũng có thể bình tĩnh đùa giỡn với nhau.
Năm 2025, chị nửa đùa nửa thật hỏi tôi có muốn góp vốn cho chị làm một dự án không. Tôi hỏi kỹ thì thấy giống kiểu đa cấp kéo người hơn nên cảm thấy không đáng tin. Vài ngày sau tôi chuyển cho chị 30tr, đồng thời khuyên chị đổi công việc khác.
Tôi cũng không nói thêm gì nữa. Mọi người đều là người trưởng thành rồi, ai cũng có phán đoán của riêng mình. Nói nhiều chỉ dễ sinh oán trách. Bản thân tôi cũng rất ghét bị người khác lên lớp. Tôi sẽ lập tức khó chịu ra mặt, chẳng giấu nổi cảm xúc. Quan trọng nhất là bây giờ người ta chỉ nhìn kết quả để đánh giá. Một người làm công ăn lương như tôi, lời nói chẳng có mấy trọng lượng.
Đầu năm 2026, chị được nghỉ sớm hơn tôi. Chị định đi du lịch, Tết cũng không về quê nữa. Trùng hợp là tôi cũng có ý định như vậy, muốn thực hiện giấc mơ du lịch của mình. Chị đi du lịch trước. Trước lúc chị xuất phát, tôi đưa chị 10tr. Sau khi được nghỉ, tôi tới Thủ đô. Đêm giao thừa, chị sang Thủ đô tìm tôi để cùng đi chơi.
Đó là lần đầu tiên trong hơn ba mươi năm cuộc đời, hai chị em đón Tết ở một nơi xa quê. Cũng là lần đầu tiên chúng tôi cùng nhau đi du lịch. Dù đôi khi tôi vẫn thất thường, vẫn nổi nóng vô cớ, nhưng chị chưa bao giờ thật sự đối đầu với tôi. Nhiều lúc tôi cũng biết cảm xúc của mình đến rất vô lý, biết mình sai, nhưng vẫn không kiềm chế được.
Nhìn lại hơn ba mươi năm giữa tôi và chị, chỉ cần có một lần chị thật sự hơn thua, cãi tay đôi với tôi, với tính cách của tôi có lẽ đã cắt đứt quan hệ từ lâu rồi. May mắn là tôi có một người chị hiểu chuyện, luôn bao dung với tôi.
Nói thật, tôi đã từng ghen tị rất nhiều.
Chị gái tôi học hết cấp ba thì đi làm. Năm đó chị đỗ cao đẳng, nhưng vì nhà nghèo nên không học tiếp mà ra ngoài kiếm tiền. Còn tôi được học đại học hệ chính quy, học hết bốn năm rồi tốt nghiệp.
Trong suốt quãng thời gian tôi học đại học, mỗi khi hết tiền sinh hoạt, tôi lại hỏi chị xin tiền. Nhà tôi nghèo, tôi biết mẹ không có tiền. Khi ấy tôi đâu biết rằng số tiền chị đưa cho tôi là chị phải đi vay bạn bè mới có được.
Sau khi tốt nghiệp, tôi lên thành phố làm việc, ở nhờ phòng trọ của chị. Chị thuê một căn phòng nhỏ trên tầng thượng ở khu làng trong phố vì giá rẻ. Ai từng sống trong nhà trọ giá rẻ đều biết mùa hè ở đây dài và nóng khủng khiếp. Mỗi lần mở cửa bước vào phòng giống như chui vào lò hấp, phải bật điều hòa chờ một lúc mới dám vào phòng.
Chị không có bằng cấp nên công việc lương cũng thấp, một tháng thu nhập chỉ khoảng 12 triệu. Trừ tiền thuê nhà và ăn uống thì chẳng còn bao nhiêu, cuộc sống rất chật vật.
Lúc tôi đến chỗ chị trong người chỉ có hơn 1 triệu, sống cùng chị, chị vẫn cho tôi tiền tiêu. Tôi ôm đầy nhiệt huyết bắt đầu nộp CV tìm việc, mơ về cuộc sống của một nữ nhân viên văn phòng thành đạt như trên phim truyền hình.
Nhưng tìm suốt một tuần vẫn không có công việc nào như ý, tôi bắt đầu lo lắng và sợ phỏng vấn. Mỗi lần đi phỏng vấn, tôi căng thẳng đến mức giọng run lên. Tôi chưa từng một mình đối diện với môi trường xa lạ và những con người xa lạ như thế, nên vừa sợ vừa áp lực.
Nửa tháng trôi qua vẫn chưa tìm được việc, tôi vừa hoang mang vừa thất vọng. Chị động viên tôi, nhưng tôi chẳng nghe lọt tai chữ nào. Sự khó chịu hiện rõ trên mặt. Chủ yếu là vì sự chênh lệnh tâm lý quá lớn. Trong lòng tôi còn nghĩ: “Mình là sinh viên đại học, cần gì một người chỉ học hết cấp ba dạy đời?”
Sau đó tôi vào làm ở một xưởng nhỏ mới thành lập nằm rất xa trung tâm. Vì những công ty trước đều từ chối tôi, chỉ có ông chủ này nhận tôi vào. Lương 8 triệu.
Không còn cách nào khác, trước tiên phải sống đã. Có những công ty nằm trong các tòa nhà cao tầng sáng choang, đúng kiểu môi trường công sở sang trọng trên phim. Nhưng tôi thậm chí còn không có dũng khí bước vào phỏng vấn. Tôi hèn nhát như vậy đấy.
Rồi tôi bắt đầu đi làm. Tôi làm kinh doanh, nhưng suốt bốn tháng không chốt được đơn nào. Tôi lại bắt đầu lo lắng. Chị lại khuyên tôi rằng làm sales phải biết kiên trì, phải chịu được áp lực. Nhưng tôi vẫn không nghe. Sống chung càng lâu, mâu thuẫn giữa chúng tôi càng nhiều.
Nửa năm không có lấy một đơn, tôi cảm thấy có lỗi với sếp. Đúng lúc sắp tới kỳ về trường bảo vệ luận văn nên tôi nghỉ việc luôn. Tôi nghĩ mình đã có kinh nghiệm rồi, tìm việc chắc sẽ dễ hơn. Đợi đến khi tìm việc lại chắc sẽ dễ dàng hơn rất nhiều, mới đầu tôi tìm công việc bị các công ty từ chối là do không có kinh nghiệm.
Nhưng sau khi bảo vệ luận văn xong quay lại thành phố nơi chị sống, tôi vẫn sợ phỏng vấn như cũ. Dù đã học thuộc những “mẹo trả lời phỏng vấn” trên mạng, nhưng đến lúc thật sự ngồi trước nhà tuyển dụng, đầu óc tôi trống rỗng hoàn toàn.
Sau đó tôi vào một công ty nhỏ khác, nhìn có vẻ quy củ hơn, môi trường làm việc cũng tốt hơn trước.
Có việc rồi, nhưng càng sống lâu với chị, mâu thuẫn càng sâu. Mỗi tối tan làm về gần như chúng tôi chẳng nói chuyện với nhau. May mà chị chưa từng đuổi tôi đi, nhờ vậy tôi tiết kiệm được tiền thuê nhà và điện nước. Khi ấy tôi còn nghĩ rất vô lý rằng chúng tôi là người một nhà, chị trả tiền nhà là chuyện đương nhiên, vì chị cũng ở đó mà.
Tôi là kiểu người rất khó chịu lại dễ xúc động, chỉ cần không vừa ý là lập tức lộ thái độ, đặc biệt với người thân quen. Có lẽ vì quá hiểu tính nhau nên chẳng còn giữ ý nữa. Ngược lại với người mới quen, tôi luôn rất lịch sự.
Năm 2017, tôi đi làm hơn một năm nhưng công việc vẫn không khá lên bao nhiêu, lương khoảng 12 triệu. Tôi lại là người không có chí tiến thủ lớn lao, cảm thấy đủ sống là được. Hết tiền cũng không sợ, vì nghĩ tháng sau đi làm sẽ lại có lương.
Nhưng chị tôi đi làm ngày càng về muộn. Ban đầu là mười giờ tối, sau đó mười hai giờ, một giờ sáng mới về đến phòng trọ.
Tôi không hiểu công việc gì mà phải làm tới khuya như thế.
Trong đầu tôi bắt đầu xuất hiện những suy nghĩ tồi tệ, nghĩ tới những nghề phải đánh đổi nhan sắc. Tôi bóng gió hỏi chị làm nghề gì mà về muộn như vậy, đừng có lạc đường. Tôi không nhớ chị đã trả lời thế nào, chỉ nhớ đó là một cuộc nói chuyện chẳng vui vẻ gì.
Sau này vì tiện đi làm nên chị chuyển đi nơi khác gần công ty hơn. Tôi lần đầu tiên sống một mình. Dù đã ở căn phòng đó gần hai năm, nhưng khi chỉ còn một mình tôi vẫn thấy sợ hãi. Không còn cách nào khác, tôi buộc phải tập quen.
Sau khi chị chuyển đi, chúng tôi rất ít liên lạc, chỉ lúc về quê mới gặp nhau. Những oán giận tích tụ khi sống chung quá sâu. Tôi lại là kiểu người một khi cãi nhau sẽ không chủ động làm lành, ghét là thể hiện ra mặt, rõ ràng đến mức khiến đối phương biết tôi không muốn nói chuyện nữa.
Vì không có tiền nên mỗi dịp lễ tôi đều về quê. Chị tôi cũng vậy. Nhưng có một năm, chị đi du lịch địa phương khác vào dịp Quốc khánh. Chị kể tiền khách sạn hơn 4 triệu một đêm vì dịp lễ giá tăng cao.
Nghe vậy, trong lòng tôi lại mất cân bằng. Tại sao chị có thể đi du lịch? Tại sao không dùng số tiền đó để cải thiện cuộc sống gia đình? Chúng tôi là người một nhà mà. Cả nhà đều sống khổ, tại sao chỉ mình chị sống tốt hơn? Thật không công bằng. Sự ghen tị trong tôi lại nổi lên.
Tết năm đó về quê, chị đi bốt cao cổ phối váy ngắn, ăn mặc rất thời thượng. Là kiểu tôi thích nhưng không dám mặc. Từ nhỏ tới lớn, gia đình tôi chưa từng có khái niệm ăn diện. Mọi người chỉ bận kiếm tiền sống qua ngày, không có tiền cho những thứ ngoài cơm áo.
Chỉ cần ăn mặc đẹp hơn một chút cũng thấy có lỗi. Tôi rất sợ ánh mắt của người quen. Dù là ánh mắt thiện chí hay dò xét cũng khiến tôi thấy không thoải mái, không dám ngẩng đầu. Cho đến tận bây giờ, mỗi lần về quê tôi vẫn chỉ mặc áo phông với quần dài, chẳng khác gì thời còn đi học. Tôi nghĩ nhiều người lớn lên trong gia đình nghèo đều có cảm giác như vậy.
Năm 2018, nhà tôi sửa nhà cần rất nhiều tiền. Ba chị em thống nhất mỗi tháng mỗi người gửi ít nhất 4 triệu vào tài khoản của bố để xây nhà. Ban đầu ai cũng gửi đều đặn. Nhưng sau này tôi cãi nhau với anh trai - giờ tôi cũng không nhớ vì chuyện gì - nên nhân đó tôi không gửi tiền nữa. Mọi người cũng chẳng trách móc hay ép buộc tôi.
Ngôi nhà mới xây ba tầng, bên trong cũng sửa sang xong xuôi. Bố mẹ tôi cuối cùng cũng thở phào nhẹ nhõm. Trước đó cả nhà sống trong căn nhà gạch cũ kỹ từ thập niên 80–90.
Sau này mẹ kể riêng tiền nội thất đã hơn 400 triệu, còn vay nợ rất nhiều. Tiền tôi góp chưa tới 40 triệu. Chị tôi chắc góp 200tr, là người bỏ ra nhiều nhất trong ba anh chị em. Sau đó anh trai kết hôn, chị cũng đưa thêm 200tr để lo cưới hỏi. Còn tôi chỉ góp được 30 tr.
Thật sự lúc ấy tôi không có tiền, số đó là vừa lĩnh lương cộng thêm ít hoa hồng mới đủ. May mắn là chuyện trong nhà hầu như không cần tôi phải lo nghĩ quá nhiều. Mọi người đều tự xoay xở được.
Có lẽ vì vậy mà tôi không có áp lực, cũng chẳng có động lực phấn đấu. Đi làm nhiều năm mà chẳng có nổi khoản tiết kiệm nào. Nếu thất nghiệp chắc chỉ có nước chết đói.
Có một năm Quốc khánh, cả nhà đi dạo phố. Đi ngang một tiệm vàng, chị dẫn bố mẹ vào xem trang sức. Tôi đứng bên cạnh chờ đến phát chán, trong lòng rất khó chịu. Một sợi dây chuyền cũng hơn chục triệu, là nơi bình thường tôi còn chẳng dám bước vào. Trong túi chưa chắc có nổi 3 tr, tôi rất biết thân biết phận. Cuối cùng bố mẹ mỗi người mua một sợi dây chuyền, tổng cộng hơn 50 tr. Đó là con số tôi chưa từng dám nghĩ tới.
Khoảnh khắc ấy tôi mới nhận ra: khi trưởng thành, mỗi người đều là một cá thể độc lập, không còn là những đứa trẻ sống phụ thuộc vào bố mẹ nữa. Sự “công bằng” kiểu trẻ con ngày bé không còn tồn tại. Đó cũng chính là nguồn gốc của sự mất cân bằng trong lòng tôi. Chính vì không hiểu điều ấy nên tôi mới không thể chấp nhận khoảng cách giữa chị em với nhau.
Từ lúc bước ra xã hội kiếm tiền, mỗi người đều phải tự chịu trách nhiệm cho cuộc đời mình. Hồi nhỏ mọi anh chị em có cuộc sống giống nhau là vì bố mẹ tạo ra điều đó. Chỉ là tôi mất rất nhiều năm mới hiểu được.
Sau khi hiểu ra, tôi mới dần điều chỉnh tâm lý của mình. Tôi không còn cảm giác đối kháng nữa. Thậm chí còn hy vọng anh chị mình luôn kiếm được thật nhiều tiền. Dù họ không cho tôi tiêu, ít nhất bố mẹ cũng được sống tốt hơn, gánh nặng của tôi cũng nhẹ đi phần nào.
Suốt hơn hai mươi năm đi học, thật ra tôi đã tiêu không ít tiền của anh chị, những đồng tiền họ vất vả kiếm được. Trước đây họ kiếm ít tiền, tôi vẫn được hưởng. Sau này họ kiếm nhiều hơn, trong suy nghĩ tôi luôn cảm thấy điều đó chỉ có thể nhiều thêm chứ không ít đi, bởi sâu trong lòng, tôi vẫn luôn nghĩ:
“Chúng tôi là người một nhà.”
Cuối năm 2019, covid bùng phát, rất nhiều nơi bị hạn chế đi khỏi khu vực. Đúng dịp Tết, cả nhà đều ở quê. Đến mùng bảy, chị tôi nhất quyết quay lại thành phố đi làm. Mẹ nói bên ngoài nguy hiểm, bảo chị xin nghỉ thêm vài hôm, đợi ổn hơn rồi đi. Nhưng chị vẫn kiên quyết lên đường. Không còn cách nào khác, cả nhà chỉ có thể đưa chị ra bến xe rồi dặn đi dặn lại phải chú ý an toàn, nhớ báo bình an.
Còn tôi thì khác. Công ty chủ động bảo chúng tôi chưa cần đi làm sớm, cứ ở nhà thêm. Đầu năm 2020, tôi ở nhà chơi hơn một tháng. Chị thì thỉnh thoảng cập nhật tình hình trong nhóm gia đình.
Khoảng sau rằm tháng Giêng, tôi cũng quay lại thành phố chỗ chị đi làm. Cuộc sống dường như không thay đổi nhiều, chỉ là việc đi lại bất tiện hơn trước. Có một hôm chị gọi điện cho tôi, nói người không khỏe, hỏi tôi có thể tới công ty đón chị về không.
Tôi xin nghỉ rồi qua đón. Thấy chị xuống lầu với dáng vẻ mệt mỏi bệnh tật, tôi hỏi có cần đi bệnh viện không. Chị nói không cần, về nghỉ là được, phòng trọ có thuốc rồi, bệnh cũ thôi. Tôi cũng không hỏi thêm, rồi đưa chị về nhà.
Tôi không biết người khác chăm sóc người bệnh thế nào. Hôm ấy chị nằm ngủ, còn tôi ngồi cạnh chơi điện thoại. Nếu chị không nhờ giúp gì thì tôi cũng không chủ động hỏi han. Hai chị em cả ngày không nói với nhau câu nào. Ngoài chút quan hệ huyết thống, chúng tôi gần như giống hai người xa lạ. Tôi cũng không biết phải xử lý kiểu quan hệ đó ra sao. Từ nhỏ chẳng ai dạy tôi cách giải quyết xung đột hay duy trì tình cảm giữa người với người.
Năm 2020 tôi đổi công ty mới. Chỉ vì những đồng nghiệp thân thiết ở công ty cũ nghỉ hết nên tôi thấy chán và cũng nghỉ theo. Nghĩ lại thấy lý do thật trẻ con. Người khác nghỉ việc vì lương thấp hay đãi ngộ không tốt, còn tôi chỉ vì một suy nghĩ bốc đồng như vậy.
Đáng tiếc là công ty mới cũng chẳng khá hơn. Gần một năm mà công việc không có tiến triển gì, tôi bắt đầu có áp lực, có lúc rất lo âu. Tôi nghĩ tới chuyện nghỉ việc để tìm công ty tốt hơn.
Nhưng tôi lại sợ phỏng vấn. Mỗi lần nghĩ tới việc phải đối diện với nhà tuyển dụng là tôi căng thẳng. Tôi không biết phải nói gì, cũng không biết trả lời thế nào để họ hài lòng. Cứ như vậy, một bên muốn đổi việc, một bên lại sợ hãi, giằng co mãi khiến tôi chẳng thể quyết định.
Còn chị tôi thì năm đó nghỉ việc. Tôi cũng không biết lý do. Sau khi nghỉ, chị không tìm việc ngay mà đi du lịch. Lại là thứ gọi là “cuộc sống lý tưởng” ấy. Tôi cũng muốn đi ngắm thế giới, nhưng thế giới dường như ở rất xa tôi.
Tôi không biết chị đi bao lâu, khi nào mới bắt đầu tìm việc lại. Nhưng tôi rất may vì có một khách hàng chậm thanh toán tiền hàng. Ban đầu tôi định nhận xong khoản hoa hồng hơn 50tr rồi nghỉ việc, nhưng vì chờ số tiền đó mà tôi ở lại công ty hơn một năm. Lúc ấy dịch covid ngày càng nghiêm trọng, tìm việc khó hơn nhiều. Tôi lại thấy may vì mình chưa nghỉ. Dù lương không cao nhưng ít nhất còn có cuộc sống ổn định.
Cũng bắt đầu từ năm 2022, công việc của tôi bắt đầu khởi sắc hơn một chút, thu nhập cũng cao hơn trước. Nhưng cuộc sống vẫn chật vật. Mỗi khi có chút tiền, tôi lại tiêu xài bù đắp, mua đủ thứ, đặc biệt là quần áo. Dù nhiều món chẳng mặc mấy lần, nhưng cứ thích là mua.
Chị tôi sau đó tìm được công việc sales mới, nhưng đến tận năm 2026 vẫn không có nhiều khởi sắc. Chị đổi vài công ty, số tiền tích cóp trước đây gần như đều dùng cho gia đình nên giờ cũng chẳng còn bao nhiêu tiết kiệm.
Năm 2023, anh trai tôi bắt đầu khởi nghiệp làm ăn nhỏ. Chị bảo tôi góp chút tiền hỗ trợ anh, nếu anh làm được thì cuộc sống cũng đỡ khó khăn hơn.
Trước sau tôi đưa anh khoảng 50tr. Chị chắc chắn còn đưa nhiều hơn. Mỗi khi thiếu tiền, anh trai cũng thường tìm chị hơn, có lẽ vì nghĩ chị vẫn kiếm được nhiều như trước. Anh biết tôi chẳng có bao nhiêu tiền.
Có lẽ do tuổi tác lớn dần, tôi cũng ngoài ba mươi rồi, nhận thức thay đổi nhiều hơn. Những chuyện trước kia không hiểu giờ cũng dần nghĩ thông. Tôi bắt đầu thử đặt mình vào vị trí của người khác. Khi nói chuyện với chị, cảm giác đối kháng không còn mạnh như trước nữa. Hai chị em cũng có thể bình tĩnh đùa giỡn với nhau.
Năm 2025, chị nửa đùa nửa thật hỏi tôi có muốn góp vốn cho chị làm một dự án không. Tôi hỏi kỹ thì thấy giống kiểu đa cấp kéo người hơn nên cảm thấy không đáng tin. Vài ngày sau tôi chuyển cho chị 30tr, đồng thời khuyên chị đổi công việc khác.
Tôi cũng không nói thêm gì nữa. Mọi người đều là người trưởng thành rồi, ai cũng có phán đoán của riêng mình. Nói nhiều chỉ dễ sinh oán trách. Bản thân tôi cũng rất ghét bị người khác lên lớp. Tôi sẽ lập tức khó chịu ra mặt, chẳng giấu nổi cảm xúc. Quan trọng nhất là bây giờ người ta chỉ nhìn kết quả để đánh giá. Một người làm công ăn lương như tôi, lời nói chẳng có mấy trọng lượng.
Đầu năm 2026, chị được nghỉ sớm hơn tôi. Chị định đi du lịch, Tết cũng không về quê nữa. Trùng hợp là tôi cũng có ý định như vậy, muốn thực hiện giấc mơ du lịch của mình. Chị đi du lịch trước. Trước lúc chị xuất phát, tôi đưa chị 10tr. Sau khi được nghỉ, tôi tới Thủ đô. Đêm giao thừa, chị sang Thủ đô tìm tôi để cùng đi chơi.
Đó là lần đầu tiên trong hơn ba mươi năm cuộc đời, hai chị em đón Tết ở một nơi xa quê. Cũng là lần đầu tiên chúng tôi cùng nhau đi du lịch. Dù đôi khi tôi vẫn thất thường, vẫn nổi nóng vô cớ, nhưng chị chưa bao giờ thật sự đối đầu với tôi. Nhiều lúc tôi cũng biết cảm xúc của mình đến rất vô lý, biết mình sai, nhưng vẫn không kiềm chế được.
Nhìn lại hơn ba mươi năm giữa tôi và chị, chỉ cần có một lần chị thật sự hơn thua, cãi tay đôi với tôi, với tính cách của tôi có lẽ đã cắt đứt quan hệ từ lâu rồi. May mắn là tôi có một người chị hiểu chuyện, luôn bao dung với tôi.
