Khi mặc cả, giả vờ bỏ đi có tác dụng không?
1.
Mấu chốt của việc mặc cả nằm ở việc bạn nắm được cục diện của sự việc đến đâu. Hồi nhỏ, mẹ thường dẫn tôi đi mua sắm, tôi đã được chứng kiến bản lĩnh mặc cả của bà. Có lần bước vào một con phố nhỏ, nơi những người bán hàng bày quần áo trên sạp, bà cầm một chiếc áo lên lật qua lật lại một cách thờ ơ, hỏi chủ hàng giá bao nhiêu, ông chủ nói: "300k". Mẹ tôi sẽ hỏi người đi cùng xem thế nào, nếu họ nói cũng được thì bà bắt đầu trả giá. Bà cầm áo ướm tới lui, thậm chí thử lên người, rồi hỏi lại: rốt cuộc bao nhiêu? Ông chủ nói: "Nếu chị thành tâm muốn mua, tôi bớt cho chị 20k". Mẹ tôi hỏi: "150k bán không?". Ông chủ hốt hoảng: "Chị đùa tôi à?".
Đây là điểm mấu chốt. Mẹ tôi cười khẩy một cái, mặt lạnh tanh, ném áo lại sạp rồi kéo tôi quay đầu đi thẳng. Điều kỳ diệu xảy ra: chủ hàng vội vàng cầm áo đuổi theo, nói ngon ngọt: chị ơi, 150k không bán được đâu, 200k nhé, tôi chỉ lấy vốn thôi. Mẹ tôi nói: "Áo này đường chỉ tuột hết rồi, chắc giặt là phai màu ngay, mà dám bán đắt thế? Tôi không mua nữa". Bước chân không dừng, sắc mặt không đổi, ngay lúc chúng tôi sắp đi ra đến phố lớn, ông chủ dậm chân nói: "150k thì 150k, tôi phục chị luôn, không lãi đồng nào".
Về đến nhà, mẹ tôi thay bộ đồ mới rồi vui vẻ ngắm nghía trước gương, các dì khác bảo: "Tôi cứ tưởng chị không mua thật cơ, đi nhanh thế...". Mẹ tôi nói: "Làm sao mà không mua được, tôi đã nhắm chiếc áo đó từ lâu rồi, tôi chắc chắn ông ta sẽ đuổi theo". Các dì hỏi: "Tại sao?". Mẹ tôi bảo: "Tôi đứng đó thử lâu như vậy là để họ thấy tôi có ý định mua chiếc áo này; chỉ ra khuyết điểm là để ông ta biết tôi có lý do để mặc cả, chỉ cần ông ta vẫn còn lãi thì nhất định sẽ đuổi theo. Tôi mà đi rồi thì coi như ông ta phí công cả buổi sáng, ông ta có để tôi đi không?". Thì ra là vậy, không ngờ mẹ tôi học hết cấp hai mà hiểu cả tâm lý “đấu trí”, đúng là cuộc sống là người thầy tốt nhất.
Sau đó tôi cũng hay “đấu trí” với người khác, nhưng kỳ lạ là thường thua. Ví dụ như tôi đi chợ, hỏi người bán thịt lợn giá bao nhiêu, ông ta cân lên rồi bảo 50k, tôi nói: "45k đi, ông nhìn miếng thịt đầy ruồi đậu thế này, chắc để lâu lắm rồi". Tôi tưởng ông ta sẽ thỏa hiệp, ai ngờ ông ta rất cố chấp: "45k, không bớt". Tôi cầm miếng thịt đó lên nặn nặn (tiết lộ ý định muốn mua), rồi nói tiếp: "Cân của ông có chuẩn không, tôi nghe bảo cân ở chợ này đều gian lận cả, tôi chỉ trả 45k thôi, không bán tôi đi hàng khác...". Trong tưởng tượng của tôi, gã bán thịt chắc chắn sẽ thở dài thất vọng rồi bảo thôi thôi cậu cầm đi, không ngờ ông ta rút con da-o sập mạnh xuống tấm thớt trước mặt tôi, suýt nữa làm tôi tè ra quần. Ông ta hét vào mặt tôi: "Mua thì mua không mua thì xéo, lắm lời thế, còn lải nhải nữa ông đ-âm ch-ết mày!". Nhìn những hình xăm trên người và con dao dính máu của ông ta, tôi vứt thịt chạy mất dép.
Lần khác, sau khi tốt nghiệp tôi vào làm ở một công ty được nửa năm, lương vẫn dậm chân ở mức 8tr. Tôi đã nhiều lần bóng gió với sếp để mong được tăng lương nhưng sếp hoàn toàn lờ đi. Tôi quyết định đánh cược, cầm thư xin nghỉ việc xông vào văn phòng sếp. Sếp đang tán tỉnh thư ký, bị tôi làm cho giật mình. Tôi đặt thư xin nghỉ việc lên bàn: "Giám đốc Triệu, tôi không muốn làm nữa, ông mau tuyển người đi, tôi làm tối đa đến cuối tháng thôi". Sếp liếc nhìn lá thư tôi chép trên mạng, rót một ly nước đặt trước mặt tôi: "Người trẻ đừng nóng nảy thế, có chuyện gì cứ bình tĩnh nói, sao thế, công việc gặp vấn đề gì à?". Có hy vọng rồi. Trong lòng tôi thầm vui mừng nhưng bề ngoài vẫn giả vờ như nhất quyết phải đi, nói: "Tôi làm ở đây hơn nửa năm rồi, việc gì cũng làm thỏa đáng, lúc vào công ty ông hứa ba tháng tăng lương một lần nhưng giờ vẫn 8tr, tôi thực sự không muốn làm nữa. Bạn bè tôi làm cùng ngành đều nhận 10tr - 12 tr cả rồi...". Sếp thong thả nghe tôi nói hết, rồi rót thêm cho tôi ly nước: "Tôi hiểu ý cậu rồi, thế này đi, hôm nay cũng không sớm nữa cậu cứ về nghỉ ngơi, để tôi suy nghĩ thêm, cậu cũng về suy nghĩ cho kỹ".
Tôi tự tin bước ra khỏi văn phòng, nghĩ rằng chiêu "lạt mềm buộc chặt" của mình đã có tác dụng. Thực ra tôi chẳng dám nghỉ việc đâu, hồi đó việc làm khó tìm, bằng cấp của tôi cũng chẳng cao, nghỉ thật thì lại phải bắt đầu lại từ đầu cái thời rải hồ sơ như mò kim đáy bể, tôi chịu không thấu. Sáng hôm sau sếp thông báo họp sớm, lòng tôi như nở hoa, nghĩ rằng đến rồi đến rồi, việc tăng lương của mình cuối cùng cũng đến rồi. Ai ngờ trong cuộc họp sếp vẫn như thường lệ, tổng kết công việc kỳ trước rồi triển khai nhiệm vụ kỳ sau. Tim tôi như đi tàu lượn siêu tốc, mỗi lần sếp ngắt nghỉ tôi đều tưởng ông sắp nói đến chuyện tăng lương, kết quả đến chữ cuối cùng cũng không hề nhắc tới. Họp xong sếp giữ tôi lại, ông nói: "Tiểu Lưu này, chuyện là thế này, suy nghĩ của người trẻ thì tôi công nhận, ai cũng muốn ra thế giới lớn hơn để vẫy vùng. Vậy đi, cậu làm đến cuối tháng rồi nghỉ, giờ tôi sẽ tuyển người, nếu cậu có thời gian thì hướng dẫn thêm cho đồng nghiệp mới nhé...". Tim tôi rơi xuống vực thẳm, cả người đờ đẫn luôn. Sếp dọn đồ đứng dậy, trước khi ra cửa thấy bộ dạng thất thần của tôi, lại đi đến trước mặt tôi nói: "Thực ra nói thật lòng, cậu là một đứa trẻ có năng lực, tôi còn định bồi dưỡng cậu sau này lên làm quản lý hay gì đó, mọi người làm việc với nhau lâu thế rồi, ít nhiều cũng có tình cảm, tôi với tư cách là sếp vẫn hy vọng cậu suy nghĩ lại cho kỹ, nếu đổi ý thì cứ đến tìm tôi bất cứ lúc nào...".
Chiều hôm đó, tôi mang tâm thái hổ thẹn xen lẫn phẫn uất gõ cửa phòng sếp, bày tỏ mình không muốn đi nữa, hy vọng sếp cho thêm một cơ hội. Sếp dường như đã dự liệu được tất cả, bình thản gật đầu ra hiệu cho tôi về làm việc. Tôi chợt nhận ra, mình định “đấu trí”, nhưng lại rơi vào thế yếu ngay từ đầu. Rốt cuộc là sai ở đâu, tôi nghĩ mãi không thông.
Lần cuối cùng là cuộc đấu trí giữa tôi và bạn gái. Lúc đó cả hai đều đang làm thuê ở nơi đất khách quê người, nhận mức lương ít ỏi, hai người chen chúc trong căn phòng chưa đầy hai mươi mét vuông. Tình cảm của chúng tôi không tốt, thường xuyên cãi nhau kịch liệt vì những chuyện nhỏ nhặt. Cô ấy chê tôi không cầu tiến kiếm được ít tiền, tôi bảo cô ấy thực dụng, ham hư vinh. Có lần tôi không nhịn nổi nữa, quyết định dùng việc chia tay để thử lòng cô ấy.
Tôi thu dọn tất cả đồ đạc, đợi cô ấy đi làm về thì ngửa bài: "Tôi thấy chúng ta không cần thiết phải ở bên nhau nữa, giờ tôi dọn ra ngoài luôn, sau này cô tự chăm sóc bản thân cho tốt nhé".
Bạn gái đỏ hoe mắt, ngồi trên giường nói: "Chẳng phải chỉ cãi nhau thôi sao, có đến mức đó không?".
Tôi nói: "Tôi có mua ít đồ ăn để trong tủ rồi, tối cô đói thì không phải gọi đồ ăn ngoài chờ đợi lâu nữa (tiết lộ ý định vẫn còn quan tâm cô ấy), chúng ta cứ cãi nhau suốt, cô suốt ngày chê tôi kiếm được ít tiền, ở bên cô tôi chẳng còn tự tin nữa (chỉ ra khuyết điểm của cô ấy để cô ấy có lý do thỏa hiệp), thế nhé".
Tôi kéo vali không ngoảnh đầu lại bước ra ngoài, cô ấy gọi theo vài tiếng nhưng tôi coi như không nghe thấy.
Bậc nam tử hán đại trượng phu không bao giờ ngoảnh lại, lúc đó tôi tràn đầy tự tin, nghĩ rằng không quá hai ngày cô ấy sẽ gọi điện làm hòa, sau đó tính tình sẽ thay đổi.
Tôi không ngờ rằng, suốt nửa tháng trời, cô ấy không hề gọi một cuộc điện thoại nào, còn chặn cả WeChat của tôi.
Tôi thấy lạ nên lén quay lại căn phòng đó thì phát hiện cô ấy đã dọn về ở chung với một người đàn ông khác từ lâu rồi. Tôi đứng dưới lầu ngây người, cảm thấy bản thân mình dường như ngốc nghếch đến mức quá đáng.
Mấu chốt của đấu trí không nằm ở việc bạn dùng thủ đoạn gì hay chơi tâm cơ ra sao, điều quan trọng nhất là bạn nắm giữ được bao nhiêu phần cục diện của sự việc.
Tôi không mặc cả được ở chợ vì sau lưng tôi là một hàng dài người đang đợi, tôi không mua thì đầy người mua, tôi còn đứng đó lôi thôi chuyện này chuyện nọ thì gã bán thịt tất nhiên phải nạt tôi rồi.
Công ty đó tháng nào cũng tuyển thực tập sinh là để phòng ngừa biến động nhân sự, tôi đi thì lúc nào cũng có người thay vào vị trí của tôi, hơn nữa thực tập sinh còn nhận lương ít hơn tôi, sếp tất nhiên là chẳng có gì phải hoảng cả, mà tôi một khi nghỉ việc là quay lại cảnh thực tập sinh, người ở thế hạ phong ngay từ đầu chính là tôi.
Còn bạn gái, tôi quan tâm cô ấy nhưng cô ấy lại chẳng hề quan tâm tôi, bất kể tôi chơi trò đấu trí gì thì người thua cuộc vĩnh viễn chỉ có thể là tôi.
Giống như đêm đó, tôi uống say mèm, sau khi nôn thốc nôn tháo trong nhà vệ sinh thì gọi điện cho mẹ, kể lại chuyện mẹ mặc cả hồi nhỏ, hỏi: "Sao mẹ lại chắc chắn người ta sẽ đuổi theo như thế, lỡ giá nhập của người ta đã hơn 200k thì sao?".
Mẹ tôi nói: "Không thể nào, chiếc áo đó mẹ thấy dì Trương mặc rồi, dì ấy mua là 180k, mẹ nghĩ trả xuống 150k là chắc thắng, người bán áo đó chắc chắn sẽ đuổi theo thôi".
Hóa ra là vậy, tôi ngồi bệt dưới đất cười lớn, nước mắt không ngừng tuôn rơi, mọi người xung quanh đều nhìn tôi bằng ánh mắt kỳ dị, tôi không quan tâm, tôi chỉ gào thét khản cả cổ với mẹ: "Tại sao mẹ không nói sớm, tại sao mẹ không nói sớm cho con biết!".
2.
Khi bạn cất bước ra đi, thực ra chỉ có một kết quả duy nhất. Ông chủ nghiến răng gọi bạn lại: "Thôi được rồi, bán cho chị đấy!", đó là kết quả lý tưởng nhất trong lòng khách hàng. Tiếc thay, bạn trả giá hớ rồi. Ván này, ông chủ thắng.
Lại có những ông chủ tinh ranh, chút tiểu xảo này của bạn không thấm vào đâu: "Này này, quay lại đây", gọi bạn quay lại, bạn tưởng ông chủ đã nhượng bộ, kết quả ông ta kéo bạn lại trò chuyện một hồi mà tuyệt nhiên không nhắc đến chuyện bớt giá. Ông ta lấy nhàn hạ đợi kẻ mỏi mệt, đằng nào cũng đang rảnh, coi như kéo bạn lại để quán trông đông khách hơn, nhưng bạn đi tới đi lui một hồi cũng mệt rồi, thời gian cũng mất rồi, thôi thì cứ mua đại cho xong... Ván này, ông chủ thắng.
Nếu gặp phải ông chủ cao tay thì chiêu trò còn nhiều hơn nữa: "Thôi được rồi, bán cho chị đấy!", bạn đắm chìm trong niềm vui mặc cả thành công mà không để ý rằng, ông chủ đã sớm tráo bằng món hàng rẻ tiền khác (chiêu trò thường thấy ở các phố điện tử). Ván này, ông chủ thắng.
Đương nhiên, nếu bạn hiểu giá lại biết nhìn hàng, bạn muốn đi ông ta cũng chẳng giữ. Làm ăn với ai mà chẳng được, hàng xịn để dành cho những kẻ khờ không tốt hơn sao, mắc mớ gì phải bán rẻ cho bạn. Chỉ thấy bạn vừa bước chân ra khỏi cửa, ông chủ lập tức chụp lén cái bóng lưng của bạn rồi gửi vào nhóm của các thương gia: "Kẻ này khó nhằn!". Tiếp theo, bạn sẽ thấy hàng nào báo giá cũng đắt hơn, lại còn nhất quyết không giảm giá. Trong lúc bất đắc dĩ, cuối cùng bạn lại phải quay lại cửa hàng đầu tiên (hồi trước tôi đã từng làm như vậy). Ván này, ông chủ thắng.
Nếu gặp phải cửa hàng hung bạo hơn nữa, bạn vừa định đi, nhân viên liền lườm bạn một cái cháy mặt: "Không có tiền mua thì đừng xem!". Bạn nổi trận lôi đình, rút ra một xấp tiền Lão tử không thiếu tiền, nhưng mày phải xin lỗi tao! Ván này, ông chủ thắng.
Tất nhiên cũng có những ông chủ công lực thâm hậu hơn, bạn muốn đi ông ta còn khuyên bảo tử tế: "Không sao, chị cứ đi xem thêm vài hàng nữa rồi quyết định cũng được", khiến bạn rơi vào nghi ngờ: hay là mình nhìn lầm rồi, hay là mình mặc cả quá đáng thật? Điều khiến bạn tuyệt vọng là cửa hàng thứ hai cũng nói với bạn y hệt câu đó! Bạn đi quanh một vòng rồi lại quay về. Ông chủ nở một nụ cười đầy ẩn ý, bạn làm sao mà biết được những cửa hàng đó thực chất đều chung một chủ. Ván này, ông chủ thắng.
Bạn xem xong những gì tôi viết chắc cũng phải toát mồ hôi hột, hóa ra chiêu trò của thương gia nhiều đến thế, quả nhiên người mua không tinh bằng người bán. Đành hạ quyết tâm thôi thì cứ đi thẳng cho xong, mặc kệ họ nói gì. Ông chủ nhìn theo bóng lưng xa dần của bạn, ghi vào cuốn sổ nhỏ một dòng: "Mấy đứa hay lướt mạng thì đều chẳng có tiền đâu".
1.
Mấu chốt của việc mặc cả nằm ở việc bạn nắm được cục diện của sự việc đến đâu. Hồi nhỏ, mẹ thường dẫn tôi đi mua sắm, tôi đã được chứng kiến bản lĩnh mặc cả của bà. Có lần bước vào một con phố nhỏ, nơi những người bán hàng bày quần áo trên sạp, bà cầm một chiếc áo lên lật qua lật lại một cách thờ ơ, hỏi chủ hàng giá bao nhiêu, ông chủ nói: "300k". Mẹ tôi sẽ hỏi người đi cùng xem thế nào, nếu họ nói cũng được thì bà bắt đầu trả giá. Bà cầm áo ướm tới lui, thậm chí thử lên người, rồi hỏi lại: rốt cuộc bao nhiêu? Ông chủ nói: "Nếu chị thành tâm muốn mua, tôi bớt cho chị 20k". Mẹ tôi hỏi: "150k bán không?". Ông chủ hốt hoảng: "Chị đùa tôi à?".
Đây là điểm mấu chốt. Mẹ tôi cười khẩy một cái, mặt lạnh tanh, ném áo lại sạp rồi kéo tôi quay đầu đi thẳng. Điều kỳ diệu xảy ra: chủ hàng vội vàng cầm áo đuổi theo, nói ngon ngọt: chị ơi, 150k không bán được đâu, 200k nhé, tôi chỉ lấy vốn thôi. Mẹ tôi nói: "Áo này đường chỉ tuột hết rồi, chắc giặt là phai màu ngay, mà dám bán đắt thế? Tôi không mua nữa". Bước chân không dừng, sắc mặt không đổi, ngay lúc chúng tôi sắp đi ra đến phố lớn, ông chủ dậm chân nói: "150k thì 150k, tôi phục chị luôn, không lãi đồng nào".
Về đến nhà, mẹ tôi thay bộ đồ mới rồi vui vẻ ngắm nghía trước gương, các dì khác bảo: "Tôi cứ tưởng chị không mua thật cơ, đi nhanh thế...". Mẹ tôi nói: "Làm sao mà không mua được, tôi đã nhắm chiếc áo đó từ lâu rồi, tôi chắc chắn ông ta sẽ đuổi theo". Các dì hỏi: "Tại sao?". Mẹ tôi bảo: "Tôi đứng đó thử lâu như vậy là để họ thấy tôi có ý định mua chiếc áo này; chỉ ra khuyết điểm là để ông ta biết tôi có lý do để mặc cả, chỉ cần ông ta vẫn còn lãi thì nhất định sẽ đuổi theo. Tôi mà đi rồi thì coi như ông ta phí công cả buổi sáng, ông ta có để tôi đi không?". Thì ra là vậy, không ngờ mẹ tôi học hết cấp hai mà hiểu cả tâm lý “đấu trí”, đúng là cuộc sống là người thầy tốt nhất.
Sau đó tôi cũng hay “đấu trí” với người khác, nhưng kỳ lạ là thường thua. Ví dụ như tôi đi chợ, hỏi người bán thịt lợn giá bao nhiêu, ông ta cân lên rồi bảo 50k, tôi nói: "45k đi, ông nhìn miếng thịt đầy ruồi đậu thế này, chắc để lâu lắm rồi". Tôi tưởng ông ta sẽ thỏa hiệp, ai ngờ ông ta rất cố chấp: "45k, không bớt". Tôi cầm miếng thịt đó lên nặn nặn (tiết lộ ý định muốn mua), rồi nói tiếp: "Cân của ông có chuẩn không, tôi nghe bảo cân ở chợ này đều gian lận cả, tôi chỉ trả 45k thôi, không bán tôi đi hàng khác...". Trong tưởng tượng của tôi, gã bán thịt chắc chắn sẽ thở dài thất vọng rồi bảo thôi thôi cậu cầm đi, không ngờ ông ta rút con da-o sập mạnh xuống tấm thớt trước mặt tôi, suýt nữa làm tôi tè ra quần. Ông ta hét vào mặt tôi: "Mua thì mua không mua thì xéo, lắm lời thế, còn lải nhải nữa ông đ-âm ch-ết mày!". Nhìn những hình xăm trên người và con dao dính máu của ông ta, tôi vứt thịt chạy mất dép.
Lần khác, sau khi tốt nghiệp tôi vào làm ở một công ty được nửa năm, lương vẫn dậm chân ở mức 8tr. Tôi đã nhiều lần bóng gió với sếp để mong được tăng lương nhưng sếp hoàn toàn lờ đi. Tôi quyết định đánh cược, cầm thư xin nghỉ việc xông vào văn phòng sếp. Sếp đang tán tỉnh thư ký, bị tôi làm cho giật mình. Tôi đặt thư xin nghỉ việc lên bàn: "Giám đốc Triệu, tôi không muốn làm nữa, ông mau tuyển người đi, tôi làm tối đa đến cuối tháng thôi". Sếp liếc nhìn lá thư tôi chép trên mạng, rót một ly nước đặt trước mặt tôi: "Người trẻ đừng nóng nảy thế, có chuyện gì cứ bình tĩnh nói, sao thế, công việc gặp vấn đề gì à?". Có hy vọng rồi. Trong lòng tôi thầm vui mừng nhưng bề ngoài vẫn giả vờ như nhất quyết phải đi, nói: "Tôi làm ở đây hơn nửa năm rồi, việc gì cũng làm thỏa đáng, lúc vào công ty ông hứa ba tháng tăng lương một lần nhưng giờ vẫn 8tr, tôi thực sự không muốn làm nữa. Bạn bè tôi làm cùng ngành đều nhận 10tr - 12 tr cả rồi...". Sếp thong thả nghe tôi nói hết, rồi rót thêm cho tôi ly nước: "Tôi hiểu ý cậu rồi, thế này đi, hôm nay cũng không sớm nữa cậu cứ về nghỉ ngơi, để tôi suy nghĩ thêm, cậu cũng về suy nghĩ cho kỹ".
Tôi tự tin bước ra khỏi văn phòng, nghĩ rằng chiêu "lạt mềm buộc chặt" của mình đã có tác dụng. Thực ra tôi chẳng dám nghỉ việc đâu, hồi đó việc làm khó tìm, bằng cấp của tôi cũng chẳng cao, nghỉ thật thì lại phải bắt đầu lại từ đầu cái thời rải hồ sơ như mò kim đáy bể, tôi chịu không thấu. Sáng hôm sau sếp thông báo họp sớm, lòng tôi như nở hoa, nghĩ rằng đến rồi đến rồi, việc tăng lương của mình cuối cùng cũng đến rồi. Ai ngờ trong cuộc họp sếp vẫn như thường lệ, tổng kết công việc kỳ trước rồi triển khai nhiệm vụ kỳ sau. Tim tôi như đi tàu lượn siêu tốc, mỗi lần sếp ngắt nghỉ tôi đều tưởng ông sắp nói đến chuyện tăng lương, kết quả đến chữ cuối cùng cũng không hề nhắc tới. Họp xong sếp giữ tôi lại, ông nói: "Tiểu Lưu này, chuyện là thế này, suy nghĩ của người trẻ thì tôi công nhận, ai cũng muốn ra thế giới lớn hơn để vẫy vùng. Vậy đi, cậu làm đến cuối tháng rồi nghỉ, giờ tôi sẽ tuyển người, nếu cậu có thời gian thì hướng dẫn thêm cho đồng nghiệp mới nhé...". Tim tôi rơi xuống vực thẳm, cả người đờ đẫn luôn. Sếp dọn đồ đứng dậy, trước khi ra cửa thấy bộ dạng thất thần của tôi, lại đi đến trước mặt tôi nói: "Thực ra nói thật lòng, cậu là một đứa trẻ có năng lực, tôi còn định bồi dưỡng cậu sau này lên làm quản lý hay gì đó, mọi người làm việc với nhau lâu thế rồi, ít nhiều cũng có tình cảm, tôi với tư cách là sếp vẫn hy vọng cậu suy nghĩ lại cho kỹ, nếu đổi ý thì cứ đến tìm tôi bất cứ lúc nào...".
Chiều hôm đó, tôi mang tâm thái hổ thẹn xen lẫn phẫn uất gõ cửa phòng sếp, bày tỏ mình không muốn đi nữa, hy vọng sếp cho thêm một cơ hội. Sếp dường như đã dự liệu được tất cả, bình thản gật đầu ra hiệu cho tôi về làm việc. Tôi chợt nhận ra, mình định “đấu trí”, nhưng lại rơi vào thế yếu ngay từ đầu. Rốt cuộc là sai ở đâu, tôi nghĩ mãi không thông.
Lần cuối cùng là cuộc đấu trí giữa tôi và bạn gái. Lúc đó cả hai đều đang làm thuê ở nơi đất khách quê người, nhận mức lương ít ỏi, hai người chen chúc trong căn phòng chưa đầy hai mươi mét vuông. Tình cảm của chúng tôi không tốt, thường xuyên cãi nhau kịch liệt vì những chuyện nhỏ nhặt. Cô ấy chê tôi không cầu tiến kiếm được ít tiền, tôi bảo cô ấy thực dụng, ham hư vinh. Có lần tôi không nhịn nổi nữa, quyết định dùng việc chia tay để thử lòng cô ấy.
Tôi thu dọn tất cả đồ đạc, đợi cô ấy đi làm về thì ngửa bài: "Tôi thấy chúng ta không cần thiết phải ở bên nhau nữa, giờ tôi dọn ra ngoài luôn, sau này cô tự chăm sóc bản thân cho tốt nhé".
Bạn gái đỏ hoe mắt, ngồi trên giường nói: "Chẳng phải chỉ cãi nhau thôi sao, có đến mức đó không?".
Tôi nói: "Tôi có mua ít đồ ăn để trong tủ rồi, tối cô đói thì không phải gọi đồ ăn ngoài chờ đợi lâu nữa (tiết lộ ý định vẫn còn quan tâm cô ấy), chúng ta cứ cãi nhau suốt, cô suốt ngày chê tôi kiếm được ít tiền, ở bên cô tôi chẳng còn tự tin nữa (chỉ ra khuyết điểm của cô ấy để cô ấy có lý do thỏa hiệp), thế nhé".
Tôi kéo vali không ngoảnh đầu lại bước ra ngoài, cô ấy gọi theo vài tiếng nhưng tôi coi như không nghe thấy.
Bậc nam tử hán đại trượng phu không bao giờ ngoảnh lại, lúc đó tôi tràn đầy tự tin, nghĩ rằng không quá hai ngày cô ấy sẽ gọi điện làm hòa, sau đó tính tình sẽ thay đổi.
Tôi không ngờ rằng, suốt nửa tháng trời, cô ấy không hề gọi một cuộc điện thoại nào, còn chặn cả WeChat của tôi.
Tôi thấy lạ nên lén quay lại căn phòng đó thì phát hiện cô ấy đã dọn về ở chung với một người đàn ông khác từ lâu rồi. Tôi đứng dưới lầu ngây người, cảm thấy bản thân mình dường như ngốc nghếch đến mức quá đáng.
Mấu chốt của đấu trí không nằm ở việc bạn dùng thủ đoạn gì hay chơi tâm cơ ra sao, điều quan trọng nhất là bạn nắm giữ được bao nhiêu phần cục diện của sự việc.
Tôi không mặc cả được ở chợ vì sau lưng tôi là một hàng dài người đang đợi, tôi không mua thì đầy người mua, tôi còn đứng đó lôi thôi chuyện này chuyện nọ thì gã bán thịt tất nhiên phải nạt tôi rồi.
Công ty đó tháng nào cũng tuyển thực tập sinh là để phòng ngừa biến động nhân sự, tôi đi thì lúc nào cũng có người thay vào vị trí của tôi, hơn nữa thực tập sinh còn nhận lương ít hơn tôi, sếp tất nhiên là chẳng có gì phải hoảng cả, mà tôi một khi nghỉ việc là quay lại cảnh thực tập sinh, người ở thế hạ phong ngay từ đầu chính là tôi.
Còn bạn gái, tôi quan tâm cô ấy nhưng cô ấy lại chẳng hề quan tâm tôi, bất kể tôi chơi trò đấu trí gì thì người thua cuộc vĩnh viễn chỉ có thể là tôi.
Giống như đêm đó, tôi uống say mèm, sau khi nôn thốc nôn tháo trong nhà vệ sinh thì gọi điện cho mẹ, kể lại chuyện mẹ mặc cả hồi nhỏ, hỏi: "Sao mẹ lại chắc chắn người ta sẽ đuổi theo như thế, lỡ giá nhập của người ta đã hơn 200k thì sao?".
Mẹ tôi nói: "Không thể nào, chiếc áo đó mẹ thấy dì Trương mặc rồi, dì ấy mua là 180k, mẹ nghĩ trả xuống 150k là chắc thắng, người bán áo đó chắc chắn sẽ đuổi theo thôi".
Hóa ra là vậy, tôi ngồi bệt dưới đất cười lớn, nước mắt không ngừng tuôn rơi, mọi người xung quanh đều nhìn tôi bằng ánh mắt kỳ dị, tôi không quan tâm, tôi chỉ gào thét khản cả cổ với mẹ: "Tại sao mẹ không nói sớm, tại sao mẹ không nói sớm cho con biết!".
2.
Khi bạn cất bước ra đi, thực ra chỉ có một kết quả duy nhất. Ông chủ nghiến răng gọi bạn lại: "Thôi được rồi, bán cho chị đấy!", đó là kết quả lý tưởng nhất trong lòng khách hàng. Tiếc thay, bạn trả giá hớ rồi. Ván này, ông chủ thắng.
Lại có những ông chủ tinh ranh, chút tiểu xảo này của bạn không thấm vào đâu: "Này này, quay lại đây", gọi bạn quay lại, bạn tưởng ông chủ đã nhượng bộ, kết quả ông ta kéo bạn lại trò chuyện một hồi mà tuyệt nhiên không nhắc đến chuyện bớt giá. Ông ta lấy nhàn hạ đợi kẻ mỏi mệt, đằng nào cũng đang rảnh, coi như kéo bạn lại để quán trông đông khách hơn, nhưng bạn đi tới đi lui một hồi cũng mệt rồi, thời gian cũng mất rồi, thôi thì cứ mua đại cho xong... Ván này, ông chủ thắng.
Nếu gặp phải ông chủ cao tay thì chiêu trò còn nhiều hơn nữa: "Thôi được rồi, bán cho chị đấy!", bạn đắm chìm trong niềm vui mặc cả thành công mà không để ý rằng, ông chủ đã sớm tráo bằng món hàng rẻ tiền khác (chiêu trò thường thấy ở các phố điện tử). Ván này, ông chủ thắng.
Đương nhiên, nếu bạn hiểu giá lại biết nhìn hàng, bạn muốn đi ông ta cũng chẳng giữ. Làm ăn với ai mà chẳng được, hàng xịn để dành cho những kẻ khờ không tốt hơn sao, mắc mớ gì phải bán rẻ cho bạn. Chỉ thấy bạn vừa bước chân ra khỏi cửa, ông chủ lập tức chụp lén cái bóng lưng của bạn rồi gửi vào nhóm của các thương gia: "Kẻ này khó nhằn!". Tiếp theo, bạn sẽ thấy hàng nào báo giá cũng đắt hơn, lại còn nhất quyết không giảm giá. Trong lúc bất đắc dĩ, cuối cùng bạn lại phải quay lại cửa hàng đầu tiên (hồi trước tôi đã từng làm như vậy). Ván này, ông chủ thắng.
Nếu gặp phải cửa hàng hung bạo hơn nữa, bạn vừa định đi, nhân viên liền lườm bạn một cái cháy mặt: "Không có tiền mua thì đừng xem!". Bạn nổi trận lôi đình, rút ra một xấp tiền Lão tử không thiếu tiền, nhưng mày phải xin lỗi tao! Ván này, ông chủ thắng.
Tất nhiên cũng có những ông chủ công lực thâm hậu hơn, bạn muốn đi ông ta còn khuyên bảo tử tế: "Không sao, chị cứ đi xem thêm vài hàng nữa rồi quyết định cũng được", khiến bạn rơi vào nghi ngờ: hay là mình nhìn lầm rồi, hay là mình mặc cả quá đáng thật? Điều khiến bạn tuyệt vọng là cửa hàng thứ hai cũng nói với bạn y hệt câu đó! Bạn đi quanh một vòng rồi lại quay về. Ông chủ nở một nụ cười đầy ẩn ý, bạn làm sao mà biết được những cửa hàng đó thực chất đều chung một chủ. Ván này, ông chủ thắng.
Bạn xem xong những gì tôi viết chắc cũng phải toát mồ hôi hột, hóa ra chiêu trò của thương gia nhiều đến thế, quả nhiên người mua không tinh bằng người bán. Đành hạ quyết tâm thôi thì cứ đi thẳng cho xong, mặc kệ họ nói gì. Ông chủ nhìn theo bóng lưng xa dần của bạn, ghi vào cuốn sổ nhỏ một dòng: "Mấy đứa hay lướt mạng thì đều chẳng có tiền đâu".
